10-08-2003 Column 133 Wat zal er gebeuren als de economie gaat aantrekken?
 
Deze vraag wordt alom gesteld en wordt op verschillende wijzen beantwoord.

Meestal zeer subjectief. Als een bureau ergens in de USA tot de ontdekking komt dat het aantal "verdwenen" banen in de USA in juli ruim 40 % hoger ligt dan in juni, krijgen de beleggers op Wall Street de schrik om het hart. Zijn alle indicaties van de macro cijfers dan onjuist? Nee, natuurlijk niet maar zo'n cijfer is net als het consumentenvertrouwen uitermate subjectief. Het consumentenvertrouwencijfer, omdat je niet ongestraft angstverhalen kunt blijven lanceren in de markt zonder dat de consument gaat reageren.
Wat betreft het verdwijnen van banen, is het volgens sommigen juist een kenmerk van herstel, omdat men zich realiseert dat het spoedig beter gaat en nog even probeert het laatste minder kwalitatief hoogwaardig personeel op de markt te dumpen. Nu kan het nog en straks hebben ze weer plaats voor betere medewerkers. Geen aardig verhaal als je het slachtoffer bent, maar ga je eigen situatie maar na, het is wel de waarheid!

Welke verhalen hebben wij inmiddels voorbij zien komen?

Deflatie? In de USA of Europa. Hoezo? De consument denkt daar anders knap anders over.
De consensus is dat om het te laten ontstaan de markt gedurende langere tijd volledig moet stagneren. De cijfers van het tweede kwartaal laten zien dat dat niet het geval is. Het gevolg is dat dit verhaal al weer aan de horizon is verdwenen.

Het stijgen van de lange rente. Paniek alom, van 3,3 % op het laagste punt gestegen naar bijna 4,5 %. Dat zou de hypothekenmarkt verstoren. Alsof men hypotheken kan blijven oversluiten! Het ligt toch voor de hand dat inmiddels iedereen die wilde en kon oversluiten van dit buitenkansje heeft geprofiteerd. Inmiddels loopt de rente al weer iets terug en blijkt dat men bij loketverkopen van staatsschuld te maken heeft gehad met acties van hedge funds. Overigens bij de huidige prime rate is een rente spreiding afhankelijk van vraag en aanbod tussen de 3,5 en 4,5 % heel normaal. Toch werd al weer gesuggereerd dat de recessie nog een extra dip zou kunnen krijgen.

Bekend zijn de verhalen van de analisten, die volhouden dat de bedrijven geen optimistische toekomstverwachtingen geven. Ook niet zo verwonderlijk bij de bijltjesmentaliteit die heerst bij aandeelhouders.
Na een winststijging van 27 % bij Cisco zijn de aandeelhouders nog niet tevreden, men had boven target moeten uitkomen. Hoe gekker kan het nog. Ook de visie op het volgende kwartaal wordt niet gewaardeerd, immers men heeft het over het effect van het afvlakken van de besparende maatregelen op de winstontwikkeling. Alsof dat een verrassing is.
Dat de baas van Cisco heeft gezegd dat men niet naar de grotere bedrijven moet kijken voor signalen voor het begin van het herstel is volledig ondergesneeuwd. Hij wijst op de kleinere "niche" bedrijven, die al een prettiger investeringsklimaat vertonen. Letterlijk wordt gezegd dat als deze ontwikkeling doorzet, het herstel bij de grotere bedrijven over 4 tot 5 maanden zichtbaar zal worden.

Inmiddels worden de vooruitzichten voor Europa ook al wat positiever en de indicatoren geven een terugkeer naar bescheiden groei aan voor een aantal landen van de EU waaronder Nederland.

Wij krijgen eerst nog een hete herfst, omdat de vakbond zal proberen te voorkomen dat de regering slaagt in zijn pogingen om het begrotingstekort zodanig beperkt te houden dat het later onze groeipotentie niet zal aantasten.
Op dit moment is het allemaal kommer en kwel in overheidsland. Het ene negatieve bericht volgt het andere op, maar de koers van Balkenende 2 is om de pijn snel te nemen en daarna klaar te staan om gezond te gaan groeien zonder de beklemming van halve maatregelen en het verkondigen van hele en halve onwaarheden.
Wel moet men zich realiseren dat ook de regering speelt vanuit de situatie van dit moment.
Immers als men van andere scenario's uitgaat, gebeurt er niets en wordt het herstel allen nog verder belemmerd.
Triest is dat de massa zich zoals zo vaak ook dit keer zal laten manipuleren door de vakbonden. Terwijl het recept van de regering het enig juiste is. Als het na dit recept beter gaat, gebeurt dat ook snel en krachtig en zal er snel weer veel meer mogelijk zijn binnen het huishoudbekje van de staat.

Nog even terug naar het ontluikend optimisme.
Is het nu allemaal waar over de verbeterende sfeer op de markt.
Het lijkt mij van wel.
Veel bedrijven zitten met hun planning op een resultaat van op of rond de nul dan wel een kleine winst. Van iedere minuscule verbetering van de onderontvangst gaat een geweldige winstimpuls uit. De commentaren die ik mocht vernemen uit onze relatiekring komen erop neer, dat men de resultaten van het tweede kwartaal in augustus analyseert, ze in het perspectief van het hele jaar plaatst, bezig is met het operationeel plan voor 2004 en zeer scherp let op de kansen in het 4e kwartaal.
Na ruim 3 jaar een krap beleid (met uitstel van investeringen en ontslaggolven) te hebben gevoerd, waardoor men tot dusver heeft overleefd, is men niet van plan bij plotselinge winstgroei die groei naar de belasting te dragen. Op zich betekent dit, dat men linksom of rechtsom in het vierde kwartaal moet investeren om eventuele bovenmatige winstgroei een bestemming te geven.
Wat wij in het tweede en derde kwartaal hebben gezien is dat een negatieve ontwikkeling van de economie via stilstand nu in positieve groei wordt omgezet. Aan het eind van de keten betekent dat dat de werkgelegenheid ook weer zal gaan toenemen.

Ofschoon dit een beeld is dat ik schets op basis van mijn eigen waarnemingen, is het ook een beeld dat wij het beste met zijn allen zouden moeten omhelzen, omdat wij als ondernemers alleen met een positieve houding de kommervolle periode die ontstaan is rond de idioterie van de "Nieuwe Economie" en de internethype en andere onzin, achter ons kunnen laten.

Wat betekent deze visie bij IBS?

Dat er de komende maanden, een grote kans bestaat dat er weer voor zwaardere managementfuncties gesearched gaat worden, hetgeen sinds halverwege 2001 nauwelijks meer voorkwam. Talloze relaties zetten hun vacatures on hold of saneerden.
Het zal allemaal niet snel gaan, maar de "voortrekkers" onder de bedrijven zullen de rest meenemen.


 
Noot: Kijk voor het regelmatig bijgewerkte banenaanbod op de IBS vacature-pagina's en op http://www.jobbingmall.nl/ en regelmatig op de nieuwsgroepen nl.markt.banen en dds.banenmarkt.
 
© TW 2003