07-05-2000 Column 79: Kiezen

Kiezen is niet eenvoudig. Van kind af aan moeten we geregeld belangrijke keuzes maken. Het begon met hele simpele keuzes, maar geleidelijk aan ontstaan er in een mensenleven situaties waarin eerst de belangen éénduidig zijn. De keuze positief of negatief. Je kiest uit zwart of wit. Je kiest voor iemand of tegen iemand. Hoe ouder je wordt, hoe meer de nuancering in je keuze een rol gaat spelen. Het is dan niet meer zo makkelijk om over zwart of wit te spreken. De grijstinten en het contrast komen geniepig binnengeslopen, als je voor de een kiest, vervreemd je de andere van je. Ben je klaar om de schepen achter je te verbranden? Wil je oude schoenen weggooien voor je nieuwe hebt? Ben je meer geneigd de kool en de geit te sparen? Ben je opportunist of liever underdog? De wijze waarop je keus tot stand komt moet een zuiver proces zijn, waarin geen plaats is voor emotie. Hoe voorkom je het, dat gevoelens, zakelijke of politieke overtuiging een rol gaan spelen.
Of het nu een privé probleem is, iets zakelijks of een politiek zaak, steeds weer zie je dat gevoelens en emoties het eens zo heldere beeld vervuilen, waardoor rationele oplossingen in de weg worden gestaan.
Voor buitenstaanders is het soms moeilijk te begrijpen, waarom men zich niet beter in de hand houdt en de problematiek binnen een nuchter perspectief blijft zien. Relaties binnen huwelijken en relaties met kinderen zijn daar typische voorbeelden van. Het onvermogen om afstand te nemen en nuchter te oordelen over de feiten van het alledaagse leven, raken nog gecompliceerder binnen een huwelijk als de kinderen op een leeftijd komen. Zij zijn dan langzamerhand ook in staat zijn om een eigen mening te vormen en een eigen levenskoers uit te stippelen. In ons dagelijks leven is het opvoeden van kinderen met het mondiger worden van de jeugd moeilijker geworden, omdat vroeger veel eenvoudiger de kinderen het zwijgen kon worden opgelegd. Inmiddels spelen zo veel andere instanties een rol binnen het proces van de opvoeding. Scholen, leraren, sportverenigingen, hun trainers en uiteraard de televisie en het internet spelen allemaal een rol en zorgen ervoor dat de ouders niet meer de enige autoriteit binnen de opvoeding zijn. Dat maakt de verantwoordelijkheid van de ouders niet kleiner maar wel gecompliceerder en de opvoeding slachtoffer van een democratisch proces. Een ontwikkeling die we graag willen, maar waarbij we met het resultaat niet altijd even blij zijn.
Allemaal micro problemen binnen de macro problematiek van de samenleving. We moeten er van leren en micro-oplossingen vertalen naar macro situaties. Politici, die bezorgd zijn over de bankschulden van de gemiddelde Nederlander, staan het volgende moment voor de taak te beslissen over de afbetaling van onze staatsschuld, die ieder jaar opnieuw 40 miljard gulden eist. Het begrotingsoverschot naar nieuwe bestedingen sluizen door op een éénmalige besteding aansturen is populistisch, maar leidt vervolgens wel tot het langzaam gewurgd worden door een stijgende hoeveelheid verplichtingen. Nu doet het geen pijn, maar als het overschot omslaat in een tekort zo veel te meer. Al die jaren gemarchandeer op regeringsniveau om een sluitende begroting te krijgen, wat was dat nu anders dan getouwtrek over nieuw beleid. Is er echt op regeringsniveau iets belangwekkends gebeurd om onze staatsschuld te saneren? Ja veel kosten zijn geprivatiseerd en buiten de directe of indirecte belastingen rechtstreeks ten laste van de burger gekomen. Laatste stunt was de omroepbijdrage. Omroepbijdrage vervallen, maar waar eerst per gezin werd betaald, betaalt nu iedere belastingplichtige. Een interessante wisseltruc. Het onderwijs is jarenlang uitgehold door het korten op de salarissen van de onderwijsgevenden of dit nu kleuterschooljuffrouwen waren of professoren. Op het niveau van het regelgevend ambtenarenbestand op gemeentelijk, provinciaal of rijksdienst is de pijn nooit gevoeld. Die regelneven hebben goed voor zichzelf gezorgd, maar het onderwijssysteem is verzwakt en uitgehold.
We worden geacht onze kinderen verantwoordelijkheidsgevoel bij te brengen, maar voor onze bestuurders geldt dat niet. Inmiddels is het stil geworden in Rotterdam. Hoe zou het met de familie Peper gaan. Het volk is moe en wil een ander speeltje, dus wordt de schijnwerper weer op iets anders gericht. Inmiddels wordt er gerukt en getrokken aan de begrotingsoverschotten. Een veiling van GSM frequenties, misschien een opbrengst van 20 miljard gulden. Is dat echt winst voor iedere Nederlander? Ik denk van niet want men betaalt straks gewoon meer voor zijn GSM, zoals men destijds van de verkoop van de Tv-kabelnetten niet beter is geworden. Men is bezorgd dat onze KPN niet kan meedoen en moet fuseren om de sommen bijeen te brengen die zo nodig zijn voor de broodnodige schaalvergroting. Hoe vergroten we dan die schaal? Meer mensen? Straks kan men geen bedrijven meer vestigen in de Randstad, want we kunnen geen huizen meer bouwen en geen bedrijfsterreinen volplempen. Nog hoor de regeringsuitspraken galmen dat Nederland niet vol is en dat we asielzoekers breed moeten toelaten. Helaas echter vertellen onze ANWB-file-melders hele andere dingen. Onze Minister Pronk bevestigt het nog even. Ga maar in Almere wonen of in de Den Bosch/Eindhoven regio. Of het daar niet mudjevol is. De wal keert het schip! Nu moet er gekozen worden voor een sanering van de staatsschuld, want ons wachten nog een paar problemen in de komende jaren. Mobiliteit vergrijzing. Problemen die veel geld gaan kosten. Geld dat we dan niet zullen hebben als we nu leuke dingen voor de mensen gaan doen. Daarom is het veel belangrijker om de juwelen die we uit nationaal bezit kunnen verkopen, zoals KPN , de GSM frequenties, de etherfrequenties volledig te benutten voor schuldsanering. Misschien alles bij elkaar een sanering op 600 miljard staatsschuld van zo'n 25 %. Dat maakt bij een naar te verwachten stijgend rentepercentage jaarlijks zo'n 7,5 miljard gulden blijvend vrij besteedbaar voor continue bestedingen. Als we éénmalig dat overschot in leuke dingen stoppen, veroorzaken die instandhoudingkosten die we bij een wat mindere conjunctuur niet meer kunnen opbrengen. Zoals we onze kinderen leren niet te besteden wat ze niet hebben en zorgvuldige keuzes te maken, zo moeten we dat ook met onze politici doen. Kies daarom bewust voor de spaarzamen onder onze politici. Zo zadelen we niet nogmaals een generatie op met een politiek wanbeleid. Bovendien zullen die bestedingen bij de gespannen arbeidsmarktverhoudingen alleen maar leiden tot oververhitting van onze economie. Al vanaf het kabinet Van Agt-Wiegel wordt geprobeerd de staatshuishouding op orde te brengen. Vele jaren is daarin actief dwarsgelegen door politici die hun achterban tevreden moesten houden. Nu dreigt het Tweede Paarse kabinet voor de voeten te worden gelopen door nota bene de eigen achterban. We moeten niet afdwalen van de koers door "rookbommetjes" rond ons koningshuis! Niemand bij zijn volle verstand zit op vermeend moedige beleidsuitspraken over onze koningin of de kroonprins te wachten. We willen heldere keuzes zien en daadkracht, als basis voor nog een aantal jaren groei van onze welvaart!

Noot: Kijk voor het laatste banenaanbod op de IBS pagina's van http://www.jobbingmall.nl/ en regelmatig op de nieuwsgroepen nl.markt.banen en dds.banenmarkt.

 
© TW 2001