11-06-2000 Column 84: Blijft de economie groeien ?

Nadat vorige week de Euro iets van de verloren waarde te opzichte van de dollar begon terug te winnen, leek deze week de verhoging van de ECB van de rente met een half procent deze beweging te zullen gaan versterken. Zoals zo vaak in dat soort situaties bleek dat een illusie te zijn en per saldo was de waardestijging van onze munt in de afgelopen week te verwaarlozen. Inmiddels hebben we al wel gemerkt dat door de daling van de dollar onze brandstof aan de pompt goedkoper begint te worden. Aarzelend vooralsnog en uiteraard in afwachting van een echte daling van de ruwe olieprijs, die overigens pas te verwachten is zodra de OPEC het signaal geeft dat op basis van een structureel te hoge prijs de productie weer iets zal worden opgevoerd.
Ik moet toegeven, dat ik overvallen ben door de discipline die men bij de OPEC heeft weten op te brengen bij de limitering van de productie. Een dergelijke saamhorigheid was nog niet eerder vertoond.
Nu de inflatie in mei in Nederland op jaarbasis op 2,4 % is uitgekomen, vooral dankzij de stijging van de olieprijzen, is er voor onze regering alle reden om kritisch naar de prijsontwikkelingen te blijven kijken. Juni zal wel weer een daling te zien geven. Meestal door dalende prijzen voor groente en fruit en een daling van de prijzen door uitverkoopeffecten. Als de Euro de weg omhoog vasthoudt zal er ook een prijsdalend effect voor de brandstofprijzen optreden dus zullen we eind juni op jaarbasis wel weer rond 2 % uitkomen.
Iets wat de gemiddelde burger ontgaat is dat de Staat der Nederlanden ook niet onaanzienlijk gebaad is bij de hoge olieprijs. Enerzijds natuurlijk vanwege de accijnzen en de BTW anderzijds vanwege de aan ruwe olie gekoppelde prijs van het door ons geŽxporteerde aardgas. Zo blijkt maar weer dat zodra het mee begint te zitten ook alle tekenen in een positieve richting wijzen.
Dezer dagen kwam opnieuw World on Line in het nieuws. Nu weer omdat de schulden van de werknemers tegen bepaalde voorwaarden overgenomen worden door de maatschappij door terugkoop van de aandelen. Reden voor advocaat Van der Goen om te stellen dat nu iedereen die WOL gekocht heeft recht heeft op zo'n schadevergoeding. Wel een aardig idee maar niet erg praktisch. Het is interessant om in de gaten te houden waar de andere aanklagende advocaten mee gaan komen.
Intussen heeft WOL niet veel gepresteerd en is eigenlijk alleen maar bezig met het opmaken van de via de beursgang verworven financiŽle reserve. Afhankelijk van de zogenaamde burning rate duurt het korter of langer voordat het avontuur WOL voorbij is.
Een voorbeeld wat er in de New Economy kan gebeuren. Ofschoon men er veel over praat, wordt er weinig nadruk gelegd op het feit, dat hoe men het wendt of keert toch altijd de schulden voor rekening van iets of iemand komen. Waarde lijkt op het internet en de ICT wel uit het niets gegeneerd te worden maar uiteindelijk is het slechts een verschuiving in tijd, plaats en financieringsomgeving. Het heeft duidelijk hier en daar een analogie naar een kettingbrief. De eersten maken geld en de volgende laag slechts verlies. Door de aantallen die de maat van de volgende laag of lagen bepaalt is het verlies meer of minder, maar een loterij blijft het. Het lijkt ook wel een beetje op het principe van de "vlucht naar voren" onder het oud economie denken. Onverantwoord hoge investeringen maken om een commercieel voordeel op de concurrent te halen. Soms werkte het, soms ook niet. Zodra de aandelenmarkt om een of andere reden begint te zakken valt cumulatief het vertrouwen weg en hebben we hetzelfde principe van het kaartenhuis als volgens de grondregels van de oude economie. Nu men steeds kritischer kijkt naar de waarde zal het steeds van een gezond verstand getuigen als men niet overdreven veel risico's neemt bij het investeren. Ga daarbij vooral niet te eenzijdig uit van wat in de financiŽle pers of door business analisten gezegd wordt, want ook zij hebben de wijsheid niet in pacht want anders waren ze wel bestuurders bij onze grote ondernemingen. Of denken ze dat ze dat wel zijn. Soms zou je het gaan denken. De laatste weken gonsde het van de geruchten over de overname van de KLM door British Airways. Wat vooral opviel was het negativisme over de rol en de omvang van de KLM binnen de nieuwe combinatie. Ofschoon de financieel journalisten allemaal een degelijke financiŽle opleiding moeten hebben gevolgd, valt mij op hoe weinig echt strategisch inzicht men heeft in de structuur van grote ondernemingen zoals die van de KLM. Ik durf hier de voorspelling te doen dat in tegenstelling tot wat de meest negatieven voorspellen (10 tot 15 % aandeel in de nieuwe onderneming), de werkelijk waarde zeker boven de 30 % zal liggen en mogelijk dichter bij de 40 % dan bij de 30 %. Als ik er naast zit zal ik de eerste zijn die dat gaat toegeven. Voor de blijvende groei van onze economie is het echter van groot belang dat we niet denigrerend spreken in ons land over onze belangrijke grote ondernemingen en vooral in grotere fora ons mond houden als we ergens geen verstand van hebben. Een typisch zwak punt van de gemiddelde Hollander, dat ons nogal eens geld en internationaal prestige kost. Het gekste bericht deze week over de groei van onze economie is het bericht van ABN-Amro, waarin ze op wetenschappelijke gronden ebweren te hebben uitgerekend dat het winnen van het EK-voetbal door Duistland moet gebeuren, omdat dat een aanjagende werking heeft op economische groei in het land van de winnaar. Ik kan mij er psychologisch iets bij voorstellen, maar het dient geen echt doel en is een mededeling die voelt onder de categorie geneuzel. Nu het toernooi begonnen is viel mij ook op hoe groot de teleurstelling was dat het in eerste instantie niet tot een chaos lijkt te leiden, chaos is ook slecht voor het zelfvertrouwen en de groei van onze Euro economie.

Noot: Kijk voor het laatste banenaanbod op de IBS pagina's van http://www.jobbingmall.nl/ en regelmatig op de nieuwsgroepen nl.markt.banen en dds.banenmarkt.

 
© TW 2001